14 / 2 / 1384 چهارشنبه درس شمارهء ( 767 - 763 ) كتاب النكاح / سال هفتم [ احكام عيوب ] بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ [ حكم موردى كه يكى از زوجين عقد نكاح را فسخ مىكند ] مسألة : اذا فسخ الزوج بأحد العيوب ، فان كان قبل الدخول فلا مهر و ان كان بعده فلها المسمى لانه ثبت بالوطى ثبوتا مستقراً فلا يسقط بالفسخ و له الرجوع به على المدلس . « 1 » بحث در اين است كه يكى از زوجين عقد نكاح را فسخ مىكند ، كه گاهى فسخ قبل از دخول است و گاهى بعد از دخول . در مورد قبل از دخول ، مهريه‌اى براى زن نيست به جز در صورت عنن شوهر كه يك استثناست و نيز در مورد خصى كه فى الجمله محل بحث است . و ما بعد در اين باره بحث خواهيم كرد . به هر حال در مورد مسأله رواياتى وجود دارد و حكم مسأله قبل از دخول روشن است . اما در مورد بعد از دخول ، گاهى عيب بعد از دخول عارض شده و گاهى قبل از آن يعنى دخول در حال معيب بودن صورت گرفته است . اين دو حالت فرقى با هم ندارند و در هر صورت مرد بايد مهر المسمى را بپردازد . البته بر اساس قواعد و چنان كه مشهور در نظاير اين مسأله گفته و عمل كرده‌اند مقتضاى فسخ بعد از دخول آن است كه هر يك از عوضين به صاحب اصلى خود بازگردد ، و اگر يكى از عوضين تلف شده باشد ، قيمت آن رد شود . در اين بحث نيز بر همين اساس مرد بايد به خاطر دخول مهر المثل زن را بدهد چرا كه بضع تلف شده و قابل رد نيست و زن نيز بايد مسمايى را كه گرفته ارجاع دهد ، البته در اين مطلب مشهور اشكالى داشتيم و چنان كه قبلًا نيز گفته‌ام مهريه در برابر يك بار

--> ( 1 ) - محقق حلى ، شرايع الاسلام ، تحقيق : سيد صادق شيرازى ، انتشارات استقلال ، تهران ، 1409 ق ، ج 2 ، ص 542 .